Het heilige moeten van Sara Kroos
door Jinke Hesterman
Ze realiseert zich dat ze `pas` twintig is, de jongste cabaretier ooit met een eigen, avondvullend soloprogramma. Ze bekent openhartig dat haar moeder haar was nog doet en dat ze bij wijze van spreken het kookboek moet raadplegen om te weten hoe je een ei bakt. Maar Sara Kroos wil niet dat haar leeftijd aanleiding geeft tot twijfel. ,,Ik vind het heel jammer dat mensen sceptisch zijn en zeggen: laat eerst maar eens zien wat je kunt.``
Brigitte Kaandorp, Adelheid Roosen, Sanne Wallis de Vries, Lenette van Dongen, Sara Kroos is oprecht verguld met het rijtje namen dat boven komt drijven na het zien van haar programma Honger. ,,Het enige verschil tussen hen en mij is dat ik alles zelf doe``, zegt ze. ,,Ik maak mijn eigen teksten en muziek en ik begeleid mezelf op de piano. Ik sta alleen op het podium. Ik val op omdat ik solist ben en vrouw. En omdat ik teruggrijp op het ouderwetse cabaret met liedjes en conferences.``
Niet dat Sara Kroos zich al kan meten met de gevestigde orde. Dat weet ze zelf ook wel. Ze komt pas kijken. ,,Maar het gaat hard``, stelt ze zelf vast. ,,Ik wil ook heel hard gaan.`` Na een paar maanden toneelschool, hield ze het voor gezien. ,,Ik kan niet leren van anderen. Ik moet het zelf ontdekken.`` Gretig en eigenwijs, zo slaat ze zich door haar eigen leerproces heen.
Sara Kroos groeide op in Groot-Ammers. Daar ging ze naar de School met de Bijbel. Haar ouders hadden geen keus. Er was geen andere school in de buurt. De kleine Sara moest het al op jonge leeftijd ontgelden. Ze werd niet geaccepteerd. ,,Ik werd er eerst heel opstandig van, maar uiteindelijk heb ik me aangepast aan de rol van de uitgestotene, van de freak. Ik heb er heel lang gek bij gelopen, met paars haar en een piercing door m`n wenkbrauw. Op m`n elfde ging ik al naar het theater. Het was een bevrijding voor me. Ik gaf al m`n geld eraan uit, in plaats van aan vriendjes. Ik ontdekte dat het een wereld is waar vreemd en raar niet bestaat. Dat gevoel werd later bevestigd toen ik zelf het podium op ging. Het is de enige plek waar ik me niet uitgestoten voel. Het is ook de plek waar ik voor het eerst in m`n lijf ben gezakt. Ik heb altijd in m`n hoofd gezeten. Zodra ik op het toneel sta worden mijn lijf en mijn gedachten één. Op het toneel ben ik m`n lijf en m`n achterlijke gedachten dankbaar, terwijl ik ze in het dagelijks leven wel kan schieten. In een voorstelling kan ik vorm geven aan mijn hersenspinsels, zodat het leven draaglijk wordt.``
Theater maken heeft voor haar iets van een dwingende noodzaak. In het theater kan ze de haat-liefde-verhouding met zichzelf oplossen. ,,Ik wil helemaal niets waarmaken``, zegt ze. ,,Ik moet ergens een vorm aan geven. Het gevoel, de frustraties en de angst van het bestaan - ik moet het relativeren. Daarom heb ik voor cabaret gekozen. Iedereen in mijn omgeving ziet ook wel dat het moet. Er is niemand die me probeert tegen te houden.``
Haar leeftijd mag in elk geval geen aanleiding geven tot twijfel of verbazing, vindt ze. Ze hoort wel eens de opmerking: `zo jong nog en dan al die zware onderwerpen`.
Sara Kroos heeft het over dood, liefde, angst, onzekerheid en verlangen. Universele thema`s, volgens haar. Vragen over het autobiografische karakter van `Honger` doet ze stelselmatig af met: ,,Het gaat om wat het publiek ziet in mijn voorstelling, niet om wat van mij is.``